ایران و زندگی روزمره

جمعه, ۵ تیر ۱۳۹۴، ۰۹:۳۳ ب.ظ سروش
تغییر مخاطره آمیز و قطبی شدن گروه

تغییر مخاطره آمیز و قطبی شدن گروه

بسیاری از ما بر این باور هستیم که تصمیمات جمعی منعکس کننده نظر اکثر افراد بوده و بنابراین عموما محافظه کارانه تر و احتمالا کم خطرتر خواهند بود، با این حال تحقیقات روانشناسی نه تنها از این ایده حمایت نمی کنند بلکه نشان دهنده آن هستند که تصمیم گیری گروهی منجر به پدیده ای تحت عنوان قطبی شدن گروه و تغییر مخاطره آمیز شده و این تصمیمات می توانند به مراتب افراطی تر از آن چه تصور می کنیم، باشند.

ادامه مطلب...
۰۵ تیر ۹۴ ، ۲۱:۳۳ ۳ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰
سروش
شنبه, ۹ خرداد ۱۳۹۴، ۰۱:۲۵ ق.ظ سروش
لوث مسئولیت و اثر تماشاگر

لوث مسئولیت و اثر تماشاگر

سیزدهم مارس 1964 کیتی جنوویس بیست و هشت ساله هنگام بازگشت از محل کار خود با ضربات متعدد چاقو به قتل رسید. حدود ساعت 3:15 شب جنوویس که خودروی خود را در فاصله ی اندکی از خانه اش پارک کرده بود، به سمت خانه به راه افتاد اما در راه با وینستون موزلی رو به رو شد. او که به شدت ترسیده بود شروع به دویدن به سمت خانه کرد، اما موزلی که سریع تر از او بود موفق شد دو ضربه چاقو به پشت جنوویس بزند. جنوویس فریاد می کشید و کمک می خواست. یکی از همسایگان از پشت پنجره فریاد می کشد او را رها کن. موزلی فرار می کند و جنوویس در حالی که به شدت مجروح شده به آرامی به سوی آپارتمانش می رود، اما با در بسته روبه رو می شود و به دلیل زخم شدید بر روی زمین می افتد و درخواست کمک می کند. 10 دقیقه بعد موزلی بار دیگر بر می گردد و این بار پس از درگیری با جنوویس با ضربات متعدد چاقو او را به قتل رسانده و فرار می کند.

ادامه مطلب...
۰۹ خرداد ۹۴ ، ۰۱:۲۵ ۱۱ نظر موافقین ۳ مخالفین ۰
سروش
شنبه, ۲ خرداد ۱۳۹۴، ۰۱:۱۰ ق.ظ سروش
آزمایش زندان استنفورد

آزمایش زندان استنفورد

سال 1971 فیلیپ زیمباردو استاد روانشناسی اجتماعی دانشگاه استنفورد دست به انجام یکی از مشهورترین آزمایش های کلاسیک روانشناسی زد. او که پیش از این با استنلی میلگرام همکلاس بود، تصمیم گرفت تا در امتداد آزمایش فرمانبرداری میلگرام، به بررسی تاثیر شرایط محیطی بر رفتار افراد در زندان بپردازد.

او به دنبال بررسی این مسئله بود که اگر افرادی سالم را در محیط شبیه سازی شده زندان قرار دهد، آن ها چگونه رفتار می کنند. زیمباردو در مورد این آزمایش این طور توضیح داد: فرض کنید شما کودکانی دارید که از نظر روانی و فیزیکی در سلامت کامل قرار دارند و قرار است به محیطی روند که شبیه به زندان است و برخی از حقوق مدنی آن ها پایمال خواهد شد. این افراد خوب در چنین محیط شیطانی و بدی چگونه رفتار خواهند کرد؟ آیا خوبی در آن ها پیروز خواهد شد؟

ادامه مطلب...
۰۲ خرداد ۹۴ ، ۰۱:۱۰ ۱ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰
سروش
جمعه, ۱ خرداد ۱۳۹۴، ۱۲:۰۰ ق.ظ سروش
اثر زایگارنیک

اثر زایگارنیک

در دهه 1920 روانشناسی روسی، بولما زایگارنیک ( Bulma Zeigarnik) که به رستورانی اتریشی رفته بود با پدیده ی جالبی رو به رو شد. او متوجه شد که پیشخدمت ها به طرز خارق العاده ای تمامی سفارشات مشتریان را حفظ می کنند و بدون نوشتن سفارش ها تا زمانی که غذای مشتریان آماده شود، سفارشات از ذهن آن ها خارج نمی شود. اما نکته ی جالب برای زایگارنیک این بود که با فاصله ی کوتاهی از تحویل غذا، همه چیز از ذهن آن ها پاک می شود. به نظر نمی رسید که آن ها دائما در حال تکرار کردن سفارش برای به یاد داشتن باشند و مهم تر از آن اساسا به نظر نمی رسید تلاشی مستمر به خرج دهند.

ادامه مطلب...
۰۱ خرداد ۹۴ ، ۰۰:۰۰ ۲ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
سروش
چهارشنبه, ۳۰ ارديبهشت ۱۳۹۴، ۱۰:۴۵ ب.ظ سروش
واکنش جنگ و گریز

واکنش جنگ و گریز

احتمالا تا کنون بارها تجربه مواجهه با رویدادی استرس زا و یا تهدید آمیز را داشته اید. ممکن است در این شرایط احساس خشک یا میخکوب شدن، سرخ شدن چهره و یا احساس گرم شدن را تجربه کرده باشید. همچنین اگر در این وضعیت از توان بدنی خود استفاده کرده باشید، حتما متوجه افزایش شدید و غیر منتظره آن شده اید. ممکن است همواره تجربه مطلوبی در این شرایط نداشته باشید. قطعا تجربه بیان جملاتی در هنگام عصباتیت را داشته اید که بعدها از آن پیشیمان شده اید. اتفاقی که در زبان عامه به آن نرسیدن خون به مغز می گویند! آن چه در این شرایط روی می دهد واکنش جنگ و گریز (fight or flight) در بدن است که در طی هزاران سال در طول تکامل، در انسان شکل گرفته و منجر به حفظ بقای انسان و پشت سر گذاشتن تهدیدات شده است.

ادامه مطلب...
۳۰ ارديبهشت ۹۴ ، ۲۲:۴۵ ۱ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰
سروش
چهارشنبه, ۳۰ ارديبهشت ۱۳۹۴، ۰۲:۱۲ ق.ظ سروش
اندورفین مخدر درون بدن

اندورفین مخدر درون بدن

در آغاز دهه 70 محققان به دنبال بررسی نحوه تاثیرپذیری مغز در برابر مواد مخدر نظیر هروئین و مورفین بودند. آن ها دریافتند که مخدرها با گیرنده های سلول هایی تعامل می کنند که در مغز و نخاع شوکی به فراوانی یافت می شوند. هنگامی که این مخدرها توسط گیرنده ها جذب می شوند، سبب کاهش و یا بلوکه شدن انتقال سیگنال های درد در بدن می گردند. اما سوال این جا بود که چرا گیرنده هایی مخصوص مخدرها در بدن وجود دارند؟ محتمل ترین پاسخ این سوال این است که بدن می بایست شامل موادی شبیه به مخدرها باشد که به صورت طبیعی در بدن تولید می شوند.

ادامه مطلب...
۳۰ ارديبهشت ۹۴ ، ۰۲:۱۲ ۲ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰
سروش
شنبه, ۲۶ ارديبهشت ۱۳۹۴، ۱۰:۲۲ ب.ظ سروش
خشونت و اطاعت از صاحبان قدرت: آزمایش میلگرام

خشونت و اطاعت از صاحبان قدرت: آزمایش میلگرام

در صورتی که فردی به شما دستور دهد تا به دیگران شوک الکتریکی 400 ولتی وارد کنید، آیا از دستورش اطاعت خواهید کرد؟ بدون شک اکثر افراد به این سوال پاسخ منفی می دهند، با این حال استنلی میلگرام، استاد روانشناسی دانشگاه ییل در دهه 1960 به دنبال یافتن پاسخ این سوال، آزمایشی طراحی کرد که منجر به نتایج شگفت آوری شد.

ادامه مطلب...
۲۶ ارديبهشت ۹۴ ، ۲۲:۲۲ ۰ نظر موافقین ۴ مخالفین ۰
سروش
جمعه, ۱۰ بهمن ۱۳۹۳، ۰۵:۴۱ ب.ظ سروش
قطعنامه نخستین کنگره نویسندگان ایران

قطعنامه نخستین کنگره نویسندگان ایران

کانون نویسندگان امروز دیگر اصطلاحی جاافتاده و مرسوم است، اما نخستین ها همواره از اهمیتی خاص برخوردار بوده اند. داستان شکل گیری و برگزاری نخستین کنگره ی نویسندگان ایران به سال 1325 باز می گردد، اما نکته ی جالب آن است که نخستین کنگره ی نویسندگان ایران نه به ابتکار خود نویسندگان، بلکه توسط انجمن روابط فرهنگی ایران و اتحاد جماهیر شوروی ســوسـیالـیسـتی شکل می گیرد. در این کنگره از 78 نفر از شاعران و نویسندگان ایران برای حضور در جلسات دعوت شده و اکثریت آن ها در این جلسه حاضر می شوند. از جمله ی مشهورترین این افراد جلال آل احمد، ملک الشعرا بهار، پژمان بختیاری، فریدون توللی، صادق چوبک، علی اصغر حکمت، پرویز ناتل خانلری، علی اکبر دهخدا، شایگان، شهریار، احسان طبری، بزرگ علوی، فروزانفر، سعید نفیسی، عبدالحسین نوشین، نیما یوشیج و صادق هدایت هستند.

ادامه مطلب...
۱۰ بهمن ۹۳ ، ۱۷:۴۱ ۳ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰
سروش
پنجشنبه, ۹ بهمن ۱۳۹۳، ۱۲:۴۵ ق.ظ سروش
اوژن یونسکو در دانشگاه تهران چه گفت؟

اوژن یونسکو در دانشگاه تهران چه گفت؟

حضور نویسندگان و کارگردانان مطرح در کشورمان کمتر روی می دهد و معدود حضور این افراد را باید غنیمت شمرد. اوژن یونسکو نمایشنامه نویس فرانسوی که بیشترین شهرتش را مدیون نمایشنامه ی کرگدن است در سال 1353 به دعوت سازمان رادیو تلویزیون ملی ایران به ایران آمد. او در این سفر ده روزه علاوه بر تهران از شیراز و اصفهان نیز بازدید کرد. یونسکو در 27 بهمن به دعوت معاونت دانشجویی دانشگاه تهران برای گفت و گویی با دانشجویان در تالار مولوی دانشگاه تهران حاضر شد. حضور او در دانشگاه تهران صرفا از بابت شنیدن گفته های اوژن یونسکوی مشهور و پرسیدن سوالاتی که ذهن خوانندگان ایرانی را درگیر کرده است حائز اهمیت نیست بلکه چنین گفت و گوهای آزادانه ای از بابت هویت بخشیدن به سوال کنندگان نیز اهمیتی فراوان دارد. افرادی که تا پیش از این آزادانه دیگران را مشاهده و نقد می کردند این بار با پرسیدن هر سوال، خود تبدیل به سوژه ای قابل مشاهده می شوند. دانشجویانی که تا پیش از این، بی آن که دیده شوند و بابت کلمات و جملاتشان قضاوت شوند، دیگران را نقد می کردند، این بار خود مورد مشاهده و قضاوت دیگران قرار خواهند گرفت.

با این توضیحات به بخش هایی از گفت و گوی دانشجویان و اوژن یونسکو در دانشگاه تهران خواهم پرداخت. کار ترجمه ی این گفت و گو توسط خانم پری صابری صورت گرفته و در کتاب کرگدن توسط انتشارات قطره به چاپ رسیده است.

 

ادامه مطلب...
۰۹ بهمن ۹۳ ، ۰۰:۴۵ ۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
سروش
چهارشنبه, ۸ بهمن ۱۳۹۳، ۰۱:۱۲ ق.ظ سروش
احساس لذت در مغز : سیستم پاداش مغز

احساس لذت در مغز : سیستم پاداش مغز

هر رویداد بیرونی یا تجربه ای با اتفاقاتی در مغز ما همراه است.احساس لذت نیز یکی از اتفاقاتی است که ما هر روزه آن را تجربه می کنیم. هنگامی که با دیدن دوستی احساس شادی می کنیم، در مسابقه ای پیروز می شویم یا حتی داروی لذت بخشی را مصرف می کنیم مغز ما واکنش خاصی از خود نشان می دهد. این احساس لذت و پاداش با چه تغییراتی در مغز همراه است؟

اصطلاح سیستم پاداش به گروهی از ساختارهای مغزی اشاره دارد که در برابر محرک های تقویت کننده یا لذت بخش نظیر مواد مخدر و داروهای اعتیاد آور فعال می شوند. هنگامی که افراد در معرض محرکی لذت بخش قرار می گیرند، مغز شروع به افزایش آزادسازی نورترنسمیتر (پیام آور عصبی) دوپامین می کند و فعالیت مناطق مغزی مرتبط با دوپامین افزایش می یابد. مسیر دوپامینی مزولیمبیک (mesolimbic dopamine pathway) مهم ترین منطقه ی مغری مرتبط با لذت و پاداش است. این مسیر ناحیه ی تگمنتوم شکمی (VTA) را به هسته های آکامبنس متصل می کند.

 

ادامه مطلب...
۰۸ بهمن ۹۳ ، ۰۱:۱۲ ۴ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰
سروش